ေျမာက္ကုိရီးယားနဲ႕စစ္ေရးအေျခအေန
ေျမာက္ကုိရီးယားနဲ႕စစ္ေရးအေျခအေ
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
ေျမာက္ကိုရီးယား ဟာ
လက္ရွိနိုင္ငံေရး အခက္အခဲေတြကို ေနာက္ဆံုးေျဖရွင္းတဲ႕ အေနနဲ႕ ဖဲသေဘာနဲ႕ ေျပာရင္ low hand နဲ႕ all in လုပ္တဲ႕ သေဘာလို႕ ဆိုရမယ္ထင္တယ္။
ဘာေၾကာင္႕လဲ ဆိုေတာ႕ အရင္က သူရဲ႕ ေက်ာေထာက္ေနာက္ခံျဖစ္တဲ႕ တရုတ္ၾကီးဟာ တခ်ိန္က ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးေတြလုပ္ဖို႕
က်န္ခဲ႕တဲ႕ (failed) satellite launch. စမ္းသပ္မႈ လုပ္ျပီးေနာက္ပိုင္း တရုတ္ၾကီး စိတ္ေကာက္သြားကာ သူ႕ေမြးတဲ႕ ေမ်ာက္ကို သူမနိုင္ေတာ႕လို UN ရဲ႕ ခ်မွတ္ခ်က္ေတြကို သေဘာတူလာရာကေန ေျမာက္ကိုရီးယား နိုင္ငံဟာ မလႈပ္သာမလူးသာ အက်ပ္အတည္းေတြ႕ေနတာျဖစ္တယ္။
ေမလ ၆ရက္ ၂၀၁၂ မွာ ေျမာက္ကိုရီးယားက သူရဲ႕ ႏူကလီးယား စမ္းသပ္မႈေတြကို ျပန္လည္အေကာင္အထည္ေဖာ္မယ္လို႕ ေၾကညာလိုက္တာနဲ႕ အတူ ေတာင္ကိုရီးယားနဲ႕ အေမရိကန္တို႕ဟာလဲ ပူးေပါင္းစစ္ေရးေလ႕က်င္႕မႈေတြ ျပဳလုပ္လာၾကတာေတြ႕ရတယ္
ေျမာက္နဲ႕ေတာင္ ကိုရီးယား ႏွစ္ဖက္လံုးက ႏွစ္နိုင္ငံ ေပါင္းစည္းဖို႕ထက္ တနိုင္ငံက နိုင္ငံ သိမ္းယူဖို႕ ထိန္းခ်ဳပ္ဖို႔ ၾကိဳးစားၾကကာ ႏွစ္ဖက္ေခါင္းေဆာင္သစ္ေတြကလဲ သူတို႕ရဲ႕ နိုင္ငံေရး စစ္ေရး စြမ္းအားကို သက္ေသျပခ်င္ေနၾကတာျဖစ္တဲ႕ အခ်ိန္လို႕ျမင္တယ္။
တရုတ္ၾကီးကလဲ ေပါင္းစည္းဖို႕ထက္ ေျမာက္ကိုရီးယားကို ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲျပီး လက္ရွိအတိုင္း ရပ္တည္ေနေစခ်င္ပံုပဲ ဒါေၾကာင္႕လဲ အေတာ္ေလးကာကြယ္ျပီးေထာက္ပံခဲ႕ပံ
ဒါေပမဲ႕ နူ လက္နက္ စမ္းသပ္ေအာင္ျမင္သြားတဲ႕ အခါ တရုတ္ၾကီးလဲ ေဒသတြင္း အႏၱရာယ္ကို စိုးရိမ္တတ္လာျပီး UNနဲ႕ အေနာက္နိုင္ငံေတြ ဘက္ ပါလာတဲ႕ အတြက္ ေျမာက္ကိုရီးယားအေနနဲ႕အေတာ္ေလး က်ပ္တည္းလာေစတယ္ ။
နိုင္ငံတြင္းမွာလဲ ေခါင္းေဆာင္သစ္ျဖစ္တဲ႕ ကင္ဂ်ံဳအြန္းဟာ ပါတီတြင္း ဗဟိုေကာ္မတီဝင္ေတြကို ေျပာင္းအလဲလုပ္ကာ ပါတီတြင္း အာဏာတည္ေဆာက္လာျပီး ။ျပည္သူေတြရဲ႕ ယံုၾကည္မႈကို ရဖို႕ နဲ႕ ေခါင္းေဆာင္မႈစြမ္းေရးကို ျပဖို႕ လိုအပ္ေနတဲ႕ အခ်ိန္လဲျဖစ္တယ္ ။
အစိုးရနဲ႕ ပါတီအတြင္း အေျပာင္းအလဲေတြမွ စစ္တပ္ရဲ႕ အခန္း ကဏၰကိုလဲ ေလ်ာ႕ခ်လာတာေတြ႕ရတယ္ ။
အထူးသျဖင္႕ ၂၀၁၀ ႏွစ္ဆန္္းပိုင္းက ခ် မွတ္ခဲ႕တဲ႕ စီပြားေရးဆိုင္ရာ ေပၚလစီအေပၚ ပါတီနဲ႕ စစ္တပ္တို႕ သေဘာထားကြဲလြဲမႈ ေတြရွိခဲ႕ျပီး ၊ ဒီကြဲလြဲမႈေတြဟာ ေခါင္းေဆာင္သစ္ကို အၾကပ္ရိုက္ေစခဲ႕တယ္။
ေနာက္ဆံုးျပဳလုပ္ခဲ႕တဲ႕ ဗဟိုအစည္းအေဝးမွာ နိုင္ငံရဲ႕ စီးပြားေရးကို စနစ္တက်ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈ လုပ္ဖို႕
မူဝါဒ အသစ္ေတြ အျပင္ ။ နုလက္နက္ ေတြ ကိုအဆင္႕ျမင္႕ဖို႕ အစီအစဥ္ေတြလဲထုတ္ျပန္ေၾကညာခဲ႕တယ
ဗဟိုအစိုးရအသစ္အေနနဲ႕ ခ်မွတ္ထားတဲ႕ မူဝါဒအသစ္ေတြကို အေကာင္အထည္ေဖာ္ဖို႕ ဘဏၰာေရး အခက္အခဲနဲ႕ နိုင္ငံတကာရဲ႕ စီးပြားေရး ပိတ္ဆို႕မႈေတြကို ေျဖေလ်ာ႕နိုင္ဖို႕ လိုအပ္ေနတာျဖစ္တယ္ ။
ဒီလို အက်ပ္အတည္းကို ေျဖရွင္းဖို႕ တခုတည္းေသာနည္းက လက္တေလာ ပူးပူးေႏြးေႏြး စမ္းသပ္ေအာင္ျမင္လိုက္တဲ႕ နူကလီးယား လက္နက္နဲ႕ ျခိမ္းေျခာက္ျပီး နိုင္ငံတကာနဲ႕ ေဆြးေႏြးမဲ႕ စားပြဲဝိုင္းေပၚမွာ advantage
ရေအာင္လုပ္ယူေနတာလို႕ ျမင္တယ္။
အေမရိကန္ကို တိုက္မယ္ေၾကြးေက်ာ္ေပမဲ႕ ေျမာက္ကိုရီယားမွာရွိတဲ႕ နူ လက္နက္ ဟာ ၁၀ ဂဏန္းေလာက္ပါ ဒါေတာင္ ဒံုးပ်ံမွာ တပ္ဆင္ပီး ပစ္ခတ္မစမ္းသပ္ရေသးပါဘူး ။အေမရိကန္မွာ စမ္းသပ္ျပီး ေကာင္းစြာပစ္္ခတ္ အလုပ္လုပ္နိုင္တဲ႕ နူ က ၄၅၆၀ လံုးအဆင္သင္႕ရွိပါတယ္ ။ဆင္နဲ႕ ဆိတ္မက ကြာနဲ႕ အေနအထားဆိုတာ လူတိုင္းသိတဲ႕ ကိစၥျဖစ္တယ္ ။ ေျမာက္ကိုရီးယားရဲ႕ ဒံုးလက္နက္ေတြဟာ အေမရိကန္ မိန္းလန္းေတြကို ေရာက္ေအာင္ေလာက္ထိ စြမ္းရည္မရွိသလို ေလယာဥ္နဲ႕သယ္ျပီး ဗုံးသြားၾကဲဖို႕ဆိုတာလဲ ျဖစ္နိုင္စရာအေၾကာင္းမရွိဘူးပါ ။ သူျပႆနာရွာနိုင္ရင္ ေဒသတြင္းေလာက္သာ ပတ္ျပႆနာရွာနိုင္ပါတယ္ ။
တကယ္တမ္းျဖစ္လာခဲ႕ရင္ အေမရိကန္အေနနဲ႕ အခ်ိန္ ၃ရက္မၾကာပဲ ေျမာက္ကိုရီးယားကို ျပဳတ္ျပဳတ္ျပဳန္းေအာင္ တိုက္နိုင္ပါတယ္။ဒါဆိုဘာေၾကာင္႕
တကယ္တမ္းျဖစ္ၾကရင္ ေျမာက္ကိုရီးယားက ဆံုးရံႈးစရာ သိပ္မရွိေပမဲ႕ ေတာင္ကိုရီးယားဟာ ေျမာက္ကိုရီယားထက္ လူဦးေရ ၂ဆ ရွိသလို ဖြံ႕ျဖိဳးမႈမွာလဲ အဆ ၄၀ ကြာပါတယ္ ။ေတာင္ကိုရီးယားရဲ႕ လူဦးေရ ထက္ဝက္ဟာ ေျမာက္ကိုရီးယား နိုင္ငံနဲ႕ ေလယာဥ္ ၃ မိနစ္ ခရီးေလာက္မွာ ေနထိုင္ၾကတာျဖစ္သလို ေတာင္ကိုရီးယား ျမိဳ႕ေတာ္ ဆိုးလ္ဟာလဲ မိုင္ ၃၀ သာေဝးပါတယ္ ။ ေျမာက္ကိုရီးယား ျမိဳ႕ေတာ္ ျပံဳယမ္း ဟာ ႏွစ္နိုင္ငံနယ္နိမိတ္နဲ႕ မိုင္ ၇၀ သာေဝးပါတယ္ ။
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
ေျမာက္ကိုရီးယား ဟာ
လက္ရွိနိုင္ငံေရး အခက္အခဲေတြကို ေနာက္ဆံုးေျဖရွင္းတဲ႕ အေနနဲ႕ ဖဲသေဘာနဲ႕ ေျပာရင္ low hand နဲ႕ all in လုပ္တဲ႕ သေဘာလို႕ ဆိုရမယ္ထင္တယ္။
ဘာေၾကာင္႕လဲ ဆိုေတာ႕ အရင္က သူရဲ႕ ေက်ာေထာက္ေနာက္ခံျဖစ္တဲ႕ တရုတ္ၾကီးဟာ တခ်ိန္က ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးေတြလုပ္ဖို႕
က်န္ခဲ႕တဲ႕ (failed) satellite launch. စမ္းသပ္မႈ လုပ္ျပီးေနာက္ပိုင္း တရုတ္ၾကီး စိတ္ေကာက္သြားကာ သူ႕ေမြးတဲ႕ ေမ်ာက္ကို သူမနိုင္ေတာ႕လို UN ရဲ႕ ခ်မွတ္ခ်က္ေတြကို သေဘာတူလာရာကေန ေျမာက္ကိုရီးယား နိုင္ငံဟာ မလႈပ္သာမလူးသာ အက်ပ္အတည္းေတြ႕ေနတာျဖစ္တယ္။
ေမလ ၆ရက္ ၂၀၁၂ မွာ ေျမာက္ကိုရီးယားက သူရဲ႕ ႏူကလီးယား စမ္းသပ္မႈေတြကို ျပန္လည္အေကာင္အထည္ေဖာ္မယ္လို႕ ေၾကညာလိုက္တာနဲ႕ အတူ ေတာင္ကိုရီးယားနဲ႕ အေမရိကန္တို႕ဟာလဲ ပူးေပါင္းစစ္ေရးေလ႕က်င္႕မႈေတြ ျပဳလုပ္လာၾကတာေတြ႕ရတယ္
ေျမာက္နဲ႕ေတာင္ ကိုရီးယား ႏွစ္ဖက္လံုးက ႏွစ္နိုင္ငံ ေပါင္းစည္းဖို႕ထက္ တနိုင္ငံက နိုင္ငံ သိမ္းယူဖို႕ ထိန္းခ်ဳပ္ဖို႔ ၾကိဳးစားၾကကာ ႏွစ္ဖက္ေခါင္းေဆာင္သစ္ေတြကလဲ သူတို႕ရဲ႕ နိုင္ငံေရး စစ္ေရး စြမ္းအားကို သက္ေသျပခ်င္ေနၾကတာျဖစ္တဲ႕ အခ်ိန္လို႕ျမင္တယ္။
တရုတ္ၾကီးကလဲ ေပါင္းစည္းဖို႕ထက္ ေျမာက္ကိုရီးယားကို ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲျပီး လက္ရွိအတိုင္း ရပ္တည္ေနေစခ်င္ပံုပဲ ဒါေၾကာင္႕လဲ အေတာ္ေလးကာကြယ္ျပီးေထာက္ပံခဲ႕ပံ
ဒါေပမဲ႕ နူ လက္နက္ စမ္းသပ္ေအာင္ျမင္သြားတဲ႕ အခါ တရုတ္ၾကီးလဲ ေဒသတြင္း အႏၱရာယ္ကို စိုးရိမ္တတ္လာျပီး UNနဲ႕ အေနာက္နိုင္ငံေတြ ဘက္ ပါလာတဲ႕ အတြက္ ေျမာက္ကိုရီးယားအေနနဲ႕အေတာ္ေလး က်ပ္တည္းလာေစတယ္ ။
နိုင္ငံတြင္းမွာလဲ ေခါင္းေဆာင္သစ္ျဖစ္တဲ႕ ကင္ဂ်ံဳအြန္းဟာ ပါတီတြင္း ဗဟိုေကာ္မတီဝင္ေတြကို ေျပာင္းအလဲလုပ္ကာ ပါတီတြင္း အာဏာတည္ေဆာက္လာျပီး ။ျပည္သူေတြရဲ႕ ယံုၾကည္မႈကို ရဖို႕ နဲ႕ ေခါင္းေဆာင္မႈစြမ္းေရးကို ျပဖို႕ လိုအပ္ေနတဲ႕ အခ်ိန္လဲျဖစ္တယ္ ။
အစိုးရနဲ႕ ပါတီအတြင္း အေျပာင္းအလဲေတြမွ စစ္တပ္ရဲ႕ အခန္း ကဏၰကိုလဲ ေလ်ာ႕ခ်လာတာေတြ႕ရတယ္ ။
အထူးသျဖင္႕ ၂၀၁၀ ႏွစ္ဆန္္းပိုင္းက ခ် မွတ္ခဲ႕တဲ႕ စီပြားေရးဆိုင္ရာ ေပၚလစီအေပၚ ပါတီနဲ႕ စစ္တပ္တို႕ သေဘာထားကြဲလြဲမႈ ေတြရွိခဲ႕ျပီး ၊ ဒီကြဲလြဲမႈေတြဟာ ေခါင္းေဆာင္သစ္ကို အၾကပ္ရိုက္ေစခဲ႕တယ္။
ေနာက္ဆံုးျပဳလုပ္ခဲ႕တဲ႕ ဗဟိုအစည္းအေဝးမွာ နိုင္ငံရဲ႕ စီးပြားေရးကို စနစ္တက်ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈ လုပ္ဖို႕
မူဝါဒ အသစ္ေတြ အျပင္ ။ နုလက္နက္ ေတြ ကိုအဆင္႕ျမင္႕ဖို႕ အစီအစဥ္ေတြလဲထုတ္ျပန္ေၾကညာခဲ႕တယ
ဗဟိုအစိုးရအသစ္အေနနဲ႕ ခ်မွတ္ထားတဲ႕ မူဝါဒအသစ္ေတြကို အေကာင္အထည္ေဖာ္ဖို႕ ဘဏၰာေရး အခက္အခဲနဲ႕ နိုင္ငံတကာရဲ႕ စီးပြားေရး ပိတ္ဆို႕မႈေတြကို ေျဖေလ်ာ႕နိုင္ဖို႕ လိုအပ္ေနတာျဖစ္တယ္ ။
ဒီလို အက်ပ္အတည္းကို ေျဖရွင္းဖို႕ တခုတည္းေသာနည္းက လက္တေလာ ပူးပူးေႏြးေႏြး စမ္းသပ္ေအာင္ျမင္လိုက္တဲ႕ နူကလီးယား လက္နက္နဲ႕ ျခိမ္းေျခာက္ျပီး နိုင္ငံတကာနဲ႕ ေဆြးေႏြးမဲ႕ စားပြဲဝိုင္းေပၚမွာ advantage
ရေအာင္လုပ္ယူေနတာလို႕ ျမင္တယ္။
အေမရိကန္ကို တိုက္မယ္ေၾကြးေက်ာ္ေပမဲ႕ ေျမာက္ကိုရီယားမွာရွိတဲ႕ နူ လက္နက္ ဟာ ၁၀ ဂဏန္းေလာက္ပါ ဒါေတာင္ ဒံုးပ်ံမွာ တပ္ဆင္ပီး ပစ္ခတ္မစမ္းသပ္ရေသးပါဘူး ။အေမရိကန္မွာ စမ္းသပ္ျပီး ေကာင္းစြာပစ္္ခတ္ အလုပ္လုပ္နိုင္တဲ႕ နူ က ၄၅၆၀ လံုးအဆင္သင္႕ရွိပါတယ္ ။ဆင္နဲ႕ ဆိတ္မက ကြာနဲ႕ အေနအထားဆိုတာ လူတိုင္းသိတဲ႕ ကိစၥျဖစ္တယ္ ။ ေျမာက္ကိုရီးယားရဲ႕ ဒံုးလက္နက္ေတြဟာ အေမရိကန္ မိန္းလန္းေတြကို ေရာက္ေအာင္ေလာက္ထိ စြမ္းရည္မရွိသလို ေလယာဥ္နဲ႕သယ္ျပီး ဗုံးသြားၾကဲဖို႕ဆိုတာလဲ ျဖစ္နိုင္စရာအေၾကာင္းမရွိဘူးပါ ။ သူျပႆနာရွာနိုင္ရင္ ေဒသတြင္းေလာက္သာ ပတ္ျပႆနာရွာနိုင္ပါတယ္ ။
တကယ္တမ္းျဖစ္လာခဲ႕ရင္ အေမရိကန္အေနနဲ႕ အခ်ိန္ ၃ရက္မၾကာပဲ ေျမာက္ကိုရီးယားကို ျပဳတ္ျပဳတ္ျပဳန္းေအာင္ တိုက္နိုင္ပါတယ္။ဒါဆိုဘာေၾကာင္႕
တကယ္တမ္းျဖစ္ၾကရင္ ေျမာက္ကိုရီးယားက ဆံုးရံႈးစရာ သိပ္မရွိေပမဲ႕ ေတာင္ကိုရီးယားဟာ ေျမာက္ကိုရီယားထက္ လူဦးေရ ၂ဆ ရွိသလို ဖြံ႕ျဖိဳးမႈမွာလဲ အဆ ၄၀ ကြာပါတယ္ ။ေတာင္ကိုရီးယားရဲ႕ လူဦးေရ ထက္ဝက္ဟာ ေျမာက္ကိုရီးယား နိုင္ငံနဲ႕ ေလယာဥ္ ၃ မိနစ္ ခရီးေလာက္မွာ ေနထိုင္ၾကတာျဖစ္သလို ေတာင္ကိုရီးယား ျမိဳ႕ေတာ္ ဆိုးလ္ဟာလဲ မိုင္ ၃၀ သာေဝးပါတယ္ ။ ေျမာက္ကိုရီးယား ျမိဳ႕ေတာ္ ျပံဳယမ္း ဟာ ႏွစ္နိုင္ငံနယ္နိမိတ္နဲ႕ မိုင္ ၇၀ သာေဝးပါတယ္ ။
Printစစ္ေရး ေလ့က်င့္ေနတဲ့ ေတာင္ပိုင္းတပ္မ်ားေျမာက္ကိုရီးယား တပ္ေတြ အျကီးအက်ယ္ ေရွြ့ေျပာင္း ျပင္ဆင္တာေတြ လုပ္တဲ့ အေထာက္ အထား မေတြ့ရေပမယ့္ အသစ္ တမ်ိုး ျခိမ္းေျခာက္ေနမႈ ေတြကို အေရးတယူ စဉ္းစားေနေျကာင္း အေမရိကန္ အစိုးရက ေျပာျကား ပါတယ္။ေတာင္ကိုရီးယားနဲ့ စစ္ျဖစ္ျပီလို့ ေျကညာတာမ်ိုး ေျမာက္ကိုရီးယား ဘက္က ျကိမ္းဝါး ျခိမ္းေျခာက္မႈေတြ ျပီးခဲ့တဲ့ ရက္ေတြက ရွိခဲ့ပါတယ္။ဒီလိုမ်ိုး တင္းတင္းမာမာ ေျပာဆိုမႈ မ်ိုးေတြနဲ့ ယဉ္ပါး ေနျပီ ျဖစ္ေပမယ့္ လိုအပ္ လာရင္ ထိန္းထိန္းသိမ္းသိမ္းနဲ့ သတိထား ကိုင္တြယ္သြားဖို့ အေမရိကန္ ဘက္က အသင့္ရွိတယ္လို့ အိမ္ျဖူေတာ္ ေျပာခြင့္ရ ပုဂၢိုလ္ ေဂ်းကာေနက ေျပာပါတယ္။သတိထား ကိုင္တြယ္ ေဆာင္ရြက္သြားမယ့္ အစီအစဉ္ေတြ ထဲမွာ အမိေျမ ကာကြယ္ေရး နဲ့ မဟာမိတ္ လံုျခံုေရး စနစ္ေတြ ပါဝင္တဲ့ ဒံုးခြင္း ကာကြယ္ေရး စနစ္၊ ျပီးေတာ့ ဘီတူးနဲ့ ဘီ ၅၂ ဗံုးျကဲ ေလယာဉ္ေတြ လဲ ပါဝင္ပါတယ္။ ေတာင္ကိုရီးယား အေပၚ ဖိအားေတြ ေလ်ာ့က်သြားျပီး မွားယြင္း တြက္ခ်က္မႈေတြ မျဖစ္ရေအာင္ ကာကြယ္သြားမယ္လို့ လဲ ဆိုပါတယ္။ေျမာက္ ကိုရီးယား ဒံုးက်ည္ေတြကို ေျခရာခံ လိုက္နိုင္တဲ့ အေမရိကန္ စစ္သဘၤော ကို ကိုရီးယား ကြ်န္းဆြယ္နဲ့ ပိုနီးတဲ့ဆီ ေရွြ့ထားလိုက္ျပီလို့ ကာကြယ္ေရး ဌာန အရာရွိေတြက ေျပာျကား ပါတယ္။